การต่อต้านการทุจริตขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจากอาสาสมัครร่วมตรวจสอบการบริหารงาน: กรณีศึกษาเปรียบเทียบเทศบาลเมืองกาฬสินธุ์กับเทศบาลเมืองบัวขาว

เทศบาลเมืองกาฬสินธุ์มีการติดตามและตรวจสอบโดยผู้นำชุมชน ประชาชนทั่วไป และอสต. ขณะที่เทศบาลเมืองบัวขาวมีเพียงการดำเนินการตรวจสอบผ่านประธานชุมชน

บทความนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาเปรียบเทียบการต่อต้านการทุจริตขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจากบทเรียนอาสาสมัครร่วมตรวจสอบการบริหารงานระหว่างเทศบาลเมืองกาฬสินธุ์กับเทศบาลเมืองบัวขาว  โดยใช้วิธีการศึกษาจากการทบทวนวรรณกรรมและการสัมภาษณ์กึ่งโครงสร้างจากกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง ในเขตเทศบาลเมืองกาฬสินธุ์และเทศบาลเมืองบัวขาว 

ผลการวิจัย พบว่า รูปแบบวิธีการทำงานของ อสต. ในการตรวจสอบการทำงานของเทศบาลนั้น จะมีการแบ่งหน้าที่การทำงานในแต่ละส่วนเพื่อทำการตรวจสอบการทำงานของเทศบาล มีการประเมินผลงานของเทศบาล ประเมินผลหน่วยงาน การติดตามตรวจสอบการดำเนินโครงการ ถือได้ว่าเป็นจุดเด่นและเป็นประเด็นที่มีความเป็นรูปธรรมมากที่สุดในการทำงานของอสต. ของเทศบาลเมืองกาฬสินธุ์

ในการเปรียบเทียบระหว่างเทศบาลเมืองกาฬสินธุ์กับเทศบาลเมืองบัวขาว พบว่า เทศบาลเมืองกาฬสินธุ์มีการติดตามตรวจสอบผ่าน 3 ส่วนคือ จากผู้นำชุมชน ประชาชนทั่วไป และ อสต. ขณะที่เทศบาลเมืองบัวขาวนั้นไม่มี อสต. แต่การดำเนินการตรวจสอบผ่านประธานชุมชน ทั้งนี้ ทั้งสองเทศบาลมีผู้นำชุมชนที่มีความกระตือรือร้นในการเข้าไปมีส่วนร่วมในการตรวจสอบและต่อต้านการทุจริตขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ซึ่งจากการศึกษาวิจัยในช่วงดังกล่าว ยังไม่ปรากฏการทุจริตในเทศบาลเมืองทั้งสองแห่ง